Zabytki z tego wpisu i całej serii zobaczysz na naszej mapie →
Na zachodnim skraju starego miasta, u zbiegu ulic Floriana Szarego i Kościuszki, stoi wolnostojący, jasny budynek z półokrągłym wykuszem od frontu. Nad wykuszem jest taras otoczony kolumnadą. Nad wejściem, w kartuszu, widnieje data 1906. To dawna łaźnia miejska Mariannenbad .
Ulica na miejscu umocnień
Ulica Floriana Szarego, dawniej Parkstrasse, mogła powstać dopiero po rozbiórce miejskich umocnień, którą zaczęto w 1877 roku. Park, który otacza budynek od wschodu i północy, to fragment promenady założonej na terenach po fortyfikacjach. Domy przy ulicy postawiono w pierwszej dekadzie XX wieku. Z czterech kamienic, które tu stoją, trzy należały w 1910 roku do mistrza ciesielskiego Leo Scholza. Kto zaprojektował łaźnię, nie wiadomo.
Łaźnia na parterze
Budynek od początku miał służyć jako łaźnia publiczna. Mieściła się na parterze, a na wyższych piętrach były mieszkania. Według ksiąg adresowych do 1945 roku była jedną z dwóch łaźni w Kłodzku. Oferowała kąpiele dla higieny i zabiegi lecznicze. Według zachowanych reklam był to pełny zakład wodolecznictwa, z zabiegami prądem elektrycznym. Nazwa Mariannenbad, czyli Łaźnia Marianny, najprawdopodobniej upamiętnia księżnę Mariannę Orańską, związaną z ziemią kłodzką.
Ten wpis to rozdział przewodnika po mieścieKłodzko: twierdza nad miastem i gotycki most na Młynówce
Klin z kolumnadą
Budynek stoi na planie klina, który rozszerza się ku południowi. Teren opada w tę stronę, więc od wschodu i południa widać wysoką piwnicę z czerwonej cegły. Część północna ma trzy piętra i mieszkalne poddasze, a płaski dach zasłaniają ścianki z niskimi szczytami. Od południa budynek dzieli się na dwa skrzydła o różnej wysokości. W południowo-wschodnim narożniku jest taras.
Frontowa, północna ściana jest lekko wklęsła. Wysuwa się z niej półokrągły wykusz, który zwęża się ku górze. Na parterze wykusza są drzwi w tynkowym portalu z kartuszem z datą. Na trzecim piętrze wykusz kończy się tarasem z półokrągłą kolumnadą. Służyła jako pergola, czyli konstrukcja pod pnącza.
Parter i narożniki ścian pokrywają poziome pasy tynku, które naśladują kamienne bloki. Wyżej elewacje zdobią rozety, girlandy, festony i pasy z ornamentem, wyrobione w tynku, oraz pola szorstkiego tynku. Okna parteru są zamknięte półkoliście, wyższe prostokątne. Narożniki ścianek dachu wieńczą małe obeliski.
Wnętrze
Do budynku prowadzą wachlarzowe schody. Za drzwiami, na suficie, jest sztukateryjna muszla. Główny korytarz parteru nakrywa pozorne sklepienie, ozdobione łukami ze sztukaterią roślinną. W korytarzu zostały resztki drewnianego wiatrołapu z oknem nad drzwiami. Środkową część zdobi witraż z łabędziem pływającym wśród wodnych roślin.
Główne schody mają stalową konstrukcję z ażurowymi stopniami i drewnianą balustradę z toczonych słupków. Boki biegów zdobią blaszane liście akantu, a pod stopniami są woluty z kwiatem. Balustradę zaczyna rzeźbiony słupek z secesyjnym motywem kwiatów. Poręcz kończyła się pierwotnie głową psa albo lwa. W mieszkaniach zostały drzwi z płaskorzeźbionymi girlandami, a w dawnym salonie na drugim piętrze sufit ze sztukaterią z wieńcami.
Po łaźni
Łaźnię zlikwidowano w latach 70. XX wieku. Usunięto wtedy jej urządzenia i wystrój pomieszczeń kąpielowych. W latach 90. budynek wyremontowano. Na parterze działają dziś gabinety lekarskie.
Źródła
Karty ewidencyjne zabytku — Narodowy Instytut Dziedzictwa, zabytek.pl
- Dawna łaźnia miejska przy ul. Floriana Szarego 4 w Kłodzku, oprac. Artur Hryniewicz, 1998