Koszary i garnizon w Pułtusku

Poza starówką z zamkiem i kolegiatą leży drugi, mniej oczywisty Pułtusk: miasto garnizonowe. Przy Alei Wojska Polskiego, na skarpie nad Narwią, stoi zespół murowanych koszar, a w polach na obrzeżach miasta zachowały się ziemne forty i betonowe schrony.

Rosyjskie koszary artylerii

Wojsko rosyjskie pojawiło się w Pułtusku już w latach 30. XIX wieku, ale przez dziesięciolecia kwaterowało w prywatnych domach. Dopiero około 1880 roku imperium zaczęło stawiać w garnizonach stałe koszary. W 1894 roku pułtuskie koszary już stały, a stacjonowała w nich rosyjska artyleria polowa.

Zespół rozbudowywano na przełomie wieków. Kolejny budynek koszarowy ukończono w 1905 roku. Mieściło się tu między innymi dowództwo miejscowej dywizji piechoty oraz pułk piechoty. Murowane budynki koszarowe przetrwały do dziś przy Alei Wojska Polskiego .

Ten wpis to rozdział przewodnika po mieściePułtusk: zamek biskupów nad Narwią i najdłuższy rynek

Fort Lipniki i schrony

Na zachodnich obrzeżach miasta, wśród pól, stoi fort Lipniki, wzniesiony pod koniec XIX wieku jako jeden z elementów umocnień. Najprawdopodobniej fortów było trzy, do dziś zachowały się dwa: Lipniki oraz tak zwany „Ogórek”. Nie ma potwierdzenia, by fort kiedykolwiek brał udział w walce. Po drugiej wojnie światowej służył wojsku jako zaplecze magazynowe.

Z nowszej warstwy umocnień pochodzą betonowe schrony bojowe z 1939 roku, przygotowane do obrony miasta u progu wojny. O tym, jak wojskowy Pułtusk łączy się z resztą miasta, pisaliśmy we wpisie co zobaczyć w Pułtusku.