Gmach Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej stoi w zwartym rzędzie kamienic w centrum Mławy. Jego fasada nawiązuje do renesansu, z trójkątnym zwieńczeniem nad środkiem. Początek budynku jest nietypowy: cegłę, z której go postawiono, wzięto z rozbiórki cerkwi. Prawosławne świątynie stawiały w Mławie w XIX wieku władze zaborcze, a jedna z nich stała w dzisiejszym parku miejskim.
Budynek z cegły po cerkwi
Gmach wzniesiono w latach 1926–1927 z rozbiórkowej cegły. 8 grudnia 1929 roku odbyło się w nim uroczyste otwarcie muzeum regionalnego. Jego pierwsze zbiory powstały z pracy uczniów i nauczycieli mławskiego seminarium nauczycielskiego, którzy gromadzili eksponaty z okolicy. Na drugim piętrze urządzono czytelnię publiczną, a część parteru zajmowały sklepy.
To jeden z rozdziałów naszego przewodnika w mieście MławaAkcyza, sklepy i powrót muzeum
Muzeum nie zagrzało tu miejsca na długo. W 1938 roku przeniesiono je do domu gminy ewangelickiej przy ulicy Długiej, a gmach zajął Urząd Akcyz i Monopolów Państwowych. Wtedy na parterze fasady pojawiły się wysokie, trójdzielne okna. Po 1945 roku na parterze znów handlowano, a sklepy działały tu jeszcze w połowie lat siedemdziesiątych.
Muzeum wróciło do pierwotnej siedziby w 1963 roku, tym razem pod nazwą Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej. Pod koniec lat siedemdziesiątych nadbudowano piętro nad sąsiednią kamienicą i przeznaczono je na sale wystawowe. Wewnątrz zachowały się betonowe schody z giętą, żelazną balustradą.
Wszystkie zabytki opisywane na blogu zaznaczyliśmy na naszej interaktywnej mapie.
Mława — inne miejsca
- Dom Handlowy „Handlowiec” w Mławie Dom Handlowy „Handlowiec” w Mławie to modernistyczny dom towarowy otwarty w 1963 roku, zaprojektowany przez Stanisława Kolendo. W latach sześćdziesiątych uchodził za wzór nowoczesnego handlu.
- Hala targowa (jatki) w Mławie Hala targowa w Mławie stanęła w 1905 roku jako mięsne jatki: 36 sklepików z lodowniami pod spodem, ubranych w secesyjno-eklektyczną fasadę z obeliskami i wolutami.
- Secesyjne kamienice w Mławie Secesyjne kamienice Mławy z przełomu XIX i XX wieku, przy Starym Rynku, Żeromskiego i Zielonym Rynku. Ślad po najzamożniejszym rozdziale w dziejach miasta.
- Kościół Świętej Trójcy w Mławie Kościół Świętej Trójcy w Mławie sięga 1477 roku, a dwie wysokie wieże i neobarokową fasadę dostał dopiero pod koniec XIX wieku. Historia najstarszej świątyni miasta.
- Kościół św. Wawrzyńca w Mławie Kościół św. Wawrzyńca w Mławie, patrona miasta, stoi na cmentarnym wzgórzu od 1786 roku. Późnobarokowa świątynia na planie krzyża, dziś kaplica cmentarna.
- Lelewelówka, dawny spichlerz w Mławie Lelewelówka w Mławie to drewniany spichlerz z XVIII wieku, nazwany od Prota Lelewela, brata słynnego historyka. Jeden z ostatnich takich budynków w mieście.
- Bunkry Pozycji Mławskiej z 1939 roku Żelbetowe schrony Pozycji Mławskiej z 1939 roku, na których 1 września stanął pierwszy dzień wojny. Gdzie ich szukać wokół Mławy i co jeszcze po nich zostało.
- Ratusz w Mławie Ratusz w Mławie stoi na Starym Rynku od 1782 roku, wzniesiony w stylu klasycystycznym na fundamentach spalonego poprzednika. Wieżę zegarową dobudowano dopiero w 1844.
Źródła
Karty ewidencyjne zabytku — Narodowy Instytut Dziedzictwa, zabytek.pl
- Budynek Muzeum Ziemi Zawkrzeńskiej w Mławie, oprac. Paweł Jaskanis, 1987
Bibliografia
- D. Staszewski, Mława, Warszawa 1907
- J. Ostaszewski, Osobliwości historyczne Mławy, Mława 1937
- J. Wierzbowski, Zabytki architektury powiatu mławskiego [w:] Studia i materiały do dziejów Ziemi Zawkrzeńskiej, t. I, Warszawa 1971
Źródła internetowe