Przy ulicy 3 Maja stoi budynek, który w Przasnyszu przez dziewięćdziesiąt lat robił za niemal wszystko naraz. Powstał z inicjatywy władz miejskich, w znacznej części ze składek mieszkańców, a jego sercem była wielka sala z zapleczem sportowym, od której wziął nazwę, choć od razu służyła też jako widownia i miejsce zebrań. Projekt przygotował architekt Feliks Michalski, absolwent architektury na politechnice w Monachium, autor między innymi zabytkowej wieży ciśnień w Radomiu.
W maju 1930 roku kamień węgielny pod budowę wmurował prezydent Rzeczypospolitej Ignacy Mościcki. Prace zakończono w 1934 roku. Od tego czasu w jednym gmachu mieściły się kolejno albo równocześnie bank, sala widowiskowa, kino, ognisko muzyczne, biblioteka i restauracja. Dziś działa tu Miejski Dom Kultury, a sam budynek trafił do rejestru zabytków.
Modernizm z kolumnami
Michalski zaprojektował gmach w duchu zmodernizowanego klasycyzmu, popularnego w latach trzydziestych przy budynkach użyteczności publicznej. Prostą, symetryczną bryłę ożywiają boczne skrzydła i ryzality, czyli występy muru, a wejścia rozmieszczono z kilku stron.
Najciekawsze jest wnętrze, bo przetrwało w niezłym stanie. W sali spotkań na parterze widać odsłoniętą, kratownicową konstrukcję stropu, wspartą na rzędach kolumn. Kolumny są pseudotoskańskie, czyli o uproszczonych, gładkich trzonach, ustawione na wysokich kostkowych cokołach. Na piętrze mieści się sala teatralna, później przystosowana także do wyświetlania filmów, ze sceną po jednej stronie i niewielkim balkonem po drugiej. W obu salach zachowały się dekoracyjne parkiety, a w sali głównej także oryginalne uchwyty do urządzeń sportowych, pamiątka po pierwotnym przeznaczeniu budynku.
Z pierwotnego wyposażenia dotrwały też drewniana stolarka drzwiowa, główne i boczne schody oraz część posadzek i podłóg. W latach sześćdziesiątych część sali widowiskowej przebudowano na potrzeby kina, dobudowując balkon, a po 2000 roku wyremontowano niektóre pomieszczenia parteru.
Dom Sportowy stoi przy ulicy 3 Maja 16 , kilka kroków od rynku.
To jeden z rozdziałów naszego przewodnika w mieście PrzasnyszWszystkie zabytki opisywane na blogu zaznaczyliśmy na naszej interaktywnej mapie.
Przasnysz — inne miejsca
- Carskie koszary w Przasnyszu Zespół carskich koszar przy ulicy Makowskiej w Przasnyszu z lat 1902–1912. Zdobyty w 1918 roku przez Polską Organizację Wojskową, do dziś wojskowy.
- Cmentarz żydowski w Przasnyszu i dzieje gminy Cmentarz żydowski przy ulicy Leszno w Przasnyszu z lapidarium z ocalałych macew. Historia społeczności, która pod koniec XIX wieku stanowiła ponad połowę miasta.
- Kamienice Rynku w Przasnyszu Kamienice przy Rynku w Przasnyszu, wzniesione w latach 20. XX wieku po zniszczeniach I wojny, według planu regulacyjnego Saskiego i Tołłoczki. Modernistyczne fasady.
- Klasztor kapucynek w Przasnyszu (św. Klary i Józefa) Barokowy kościół i klasztor sióstr w Przasnyszu z lat 1609–1616. Tu żyła błogosławiona Maria Teresa Kowalska, wywieziona z całą wspólnotą do obozu w Działdowie.
- Kolej wąskotorowa w Przasnyszu: dworzec i most Wąskotorowa kolej w Przasnyszu, zbudowana przez wojsko w 1915 roku. Dworzec z 1930 roku i stalowy most na Węgierce po dawnej Mławskiej Kolei Wąskotorowej.
- Kościół i klasztor bernardynów w Przasnyszu Kościół świętego Jakuba i Anny w Przasnyszu, jeden z najpóźniejszych gotyckich w Polsce, ukończony w 1618 roku z fundacji Kostków. Dziś opiekują się nim pasjoniści.
- Kościół Wniebowzięcia NMP w Przasnyszu (fara) Gotycka fara w Przasnyszu z lat 1474–1485, dzwonnica z przełomu XV i XVI wieku, kaplice Kostków i chrzest świętego Stanisława. Najstarszy zabytek miasta.
Źródła
Karty ewidencyjne zabytku — Narodowy Instytut Dziedzictwa, zabytek.pl
- Budynek Domu Sportowego przy ul. 3 Maja 16, oprac. Dagmara Maraśkiewicz, 2019
Bibliografia
- A. Lis, Feliks Michalski (1879–1946). Meandry mazowieckiej architektury, Mazowieckie Centrum Sztuki