Pałac nad Srebrną, park, willa przy Okrzei i kamienica przy placu Kilińskiego należały do jednej rodziny: Dernałowiczów i spokrewnionych z nimi Łubieńskich. Pałac Dernałowiczowie kupili w 1870 roku i stracili dopiero w 1944. Obok ich rezydencji stoją w Mińsku zabytki innych historii: willa lekarza, którego tradycja uznaje za pierwowzór Judyma, kościół mariawitów i cmentarz żydowskiej społeczności, która bywała większością miasta.
Kościół Narodzenia NMP
Mińsk założono w 1421 roku, a już rok później postawiono tu drewniany kościół. W XVI wieku zastąpił go murowany, gotycki kościół Narodzenia NMP, wzniesiony przez ród Mińskich, pierwszych panów miasta. Po pożarze z końca XVI wieku odbudowano go dzięki zapisowi Stanisława Warszyckiego z rodziny kolejnych właścicieli. W latach 40. XIX wieku hrabia Stanisław Jezierski, ówczesny właściciel miasta i pałacu, kazał przerobić fasadę na klasycystyczną według projektu Henryka Marconiego, a dzisiejszy kształt nadał kościołowi architekt Józef Pius Dziekoński. Z gotyckiej fary zostało zaokrąglone zamknięcie muru od wschodu, za ołtarzem.
Pałac Dernałowiczów
Właściciele miasta mieszkali w rezydencji po zachodniej stronie rzeczki Srebrnej, która przechodziła z rąk do rąk razem z całymi dobrami: Mińscy, od 1538 roku Wolscy, od 1597 Warszyccy, potem Opalińscy, Borzęccy, od 1806 Jezierscy. Pierwszy dwór postawił tu w XVII wieku Stanisław Warszycki, w XVIII wieku przebudował go Leon Opaliński. Dzisiejszy, klasycystyczny kształt nadał budynkowi Stanisław Jezierski w latach 1825-1829: dobudował po bokach dwa lekko wysunięte skrzydła i podwyższył całość o niskie piętro. Park wokół założono przed 1828 roku, a w 1867 roku uregulowano brzegi stawów i rozdzielono nurt rzeki na dwa równoległe kanały.
Przed 1855 rokiem zawalił się jeden z narożników pałacu. W 1870 roku dobra kupił od Jezierskich Seweryn Michał Doria-Dernałowicz, a jego rodzina odbudowała narożnik w 1888 roku. Pałac Dernałowiczów stoi w parku przy ulicy Warszawskiej. Dziś mieści się w nim Miejski Dom Kultury.
Willa doktora Huberta
Na przełomie XIX i XX wieku do Mińska przyszedł przemysł: w latach 1900-1901 ruszyła tu wielka fabryka mostów warszawskiej spółki Rudzkiego. Jej lekarzem był doktor Jan Hubert (1862-1944), który w 1916 roku założył też w mieście męskie gimnazjum. Przy ulicy generała Sosnkowskiego, kilka kroków od torów, stoi jego willa. Miejscowa tradycja, którą spopularyzował pisarz Tadeusz Chróścielewski, uznaje Huberta za pierwowzór doktora Tomasza Judyma z „Ludzi bezdomnych”. Stefan Żeromski, spokrewniony z żoną doktora, bywał w tym domu.
Kościół mariawitów
W tych samych latach Mińsk stał się jednym z ośrodków nowego wyznania. Mariawici, polski ruch religijny wyrosły z objawień zakonnicy Feliksy Kozłowskiej, odłączyli się od Rzymu w 1906 roku, po ekskomunice. Mszę odprawiali po polsku, a ich księża nie musieli żyć w celibacie. W latach 1907-1911 zbudowali przy ulicy Traugutta okazały, ceglany kościół z wieżą, łatwy do wzięcia za stary kościół katolicki. Mińsk jest do dziś jednym z ważniejszych ośrodków mariawityzmu.
Kamienica przy placu Kilińskiego
Przy placu Jana Kilińskiego 10 stoi kamienica, którą w 1922 roku wystawił Andrzejkiewicz jako luksusowy dom na wynajem. W 1930 roku odkupiła ją hrabina Pelagia Łubieńska (1869-1938), córka Dernałowiczów wydana za Łubieńskiego. Rodzina, do której od 1870 roku należał pałac, wciąż dokupywała w mieście nieruchomości. Potem budynek przeszedł przez wszystkie władze, jakie miały w Mińsku coś do powiedzenia. W latach 1932-1939 mieściła się w nim Rejonowa Komenda Uzupełnień, czyli wojskowy urząd poboru, w czasie okupacji siedziba gestapo, a po 1944 roku Wojskowa Komisja Uzupełnień.
Cmentarz żydowski
Gmina żydowska powstała w Mińsku około 1822 roku i rosła szybko. W 1897 roku Żydzi stanowili ponad połowę mieszkańców, w 1937 roku liczyli około 5800 osób. W 1942 roku Niemcy wywieźli ich do Treblinki. Po tej społeczności został cmentarz przy ulicy Dąbrówki, na skraju miasta: około hektara terenu z kilkuset kamiennymi nagrobkami, macewami, ustawionymi w rzędach.
Muzeum Ziemi Mińskiej w willi Łubieńskiej
W latach 1937-1938 Łubieńscy postawili przy ulicy Okrzei willę z czterospadowym dachem. Budowę zaczęła Pelagia, a skończyła jej córka Maria Magdalena, według projektu Michała Sławińskiego, po części z cegły z cerkwi prawosławnej, która stała na sąsiednim placu i którą rozebrano w 1936 roku. W lipcu 1944 roku Niemcy podpalili budynek.
We wrześniu 1944 roku, dwa miesiące po pożarze willi, dekret o reformie rolnej, wydany przez nowe, komunistyczne władze, wywłaszczył bez odszkodowania właścicieli majątków ponad pięćdziesięciu hektarów i dawał im trzy dni na opuszczenie posiadłości. Ostatni dziedzice, Tadeusz i Jerzy Doria-Dernałowiczowie, stracili pałac, który przejęło Państwowe Gospodarstwo Rolne. Willę Maria Magdalena Łubieńska odbudowała w 1947 roku z dodatkowym piętrem, ale po 1950 roku przejęło ją państwo i urządziło w niej mieszkania komunalne. Od 2005 roku działa tu Muzeum Ziemi Mińskiej.