Pałac w Sochaczewie: szkoła muzyczna

· 19 sierpnia 2026

Klasycystyczny pałac w Sochaczewie (Czerwonka), obecnie szkoła muzyczna
Fot. Jolanta Dyr, CC BY-SA 3.0

Na południowym skraju Sochaczewa, między torami kolejowymi a szosą, kryje się w parku klasycystyczny pałac. Środek fasady poprzedza portyk na czterech toskańskich kolumnach, dźwigających poziomy gzyms i trójkątny szczyt. Od rynku dzieli go dobry kilometr, bo pałac nie należał do miasta, lecz do podmiejskiego majątku Czerwonka.

Dwór majątku Czerwonka

Budynek postawiono w pierwszej ćwierci XIX wieku, a przez jego księgi wieczyste przewinęła się cała galeria właścicieli. Po rodzinie Błeszyńskich dobra przeszły w 1817 roku do Jana Nepomucena Toczyskiego, marszałka powiatu błońskiego, a od 1823 roku należały do Augustyna Radwana, dowódcy pułku piechoty. W 1855 roku Czerwonkę kupili Kazimierz Aleksander Garbolewski z żoną, i w rękach Garbolewskich majątek pozostał aż do międzywojnia. Za nich, około 1870 roku, dwór rozbudowano i przekształcono wnętrza.

Z dawnego wyposażenia dotrwał między innymi klasycystyczny kominek z piaskowca, ujęty dwiema parami smukłych jońskich kolumienek. Pod budynkiem ciągną się piwnice nakryte kolebkowym, półkolistym sklepieniem. Pałac stoi przy Głowackiego 2 .

To jeden z rozdziałów naszego przewodnika w mieście Sochaczew

Park i spichlerz

Pałac otacza park, dawniej krajobrazowy, dziś włączony w tkankę miasta. Po przeciwnej stronie ulicy Głowackiego stał regularny czworobok zabudowań gospodarczych majątku, z którego przetrwał piętrowy spichlerz. To budynek bezstylowy, ale porządny: w szczytach ma arkadowe okna ujęte kolistymi okienkami, a jego wnętrze na planie wydłużonego prostokąta wspiera osiem drewnianych filarów ustawionych w dwóch rzędach. Stoi wzdłuż ulicy Głowackiego , naprzeciw pałacu.

Niemcy w dworze

W czasie okupacji dwór zajęła niemiecka administracja powiatu, ze starostą Hansem Scheu, a wnętrza przekształcano wtedy jeszcze około 1943 roku. Miejscowe przekazy wiążą budynek także z kwaterą generała Ericha von dem Bacha-Zelewskiego, który 5 sierpnia 1944 roku przybył do Sochaczewa jako dowódca oddziałów skierowanych przez Himmlera do stłumienia powstania warszawskiego.

Szkoła muzyczna

Po wojnie pałac i park przejęła dyrekcja miejscowego technikum ogrodniczego, a w 1973 roku miasto oddało dwór na siedzibę państwowej szkoły muzycznej. Uczą się w nim kolejne roczniki, a na potrzeby szkoły dobudowano w latach 1984–1985 skrzydło z salami koncertowymi.

Wszystkie zabytki opisywane na blogu zaznaczyliśmy na naszej interaktywnej mapie.

Sochaczew — inne miejsca

Źródła

Karty ewidencyjne zabytku — Narodowy Instytut Dziedzictwa, zabytek.pl

Bibliografia

  • Katalog Zabytków Sztuki w Polsce, t. X, z. 24, woj. warszawskie, oprac. J. Galicka, H. Sygietyńska, Warszawa 1973
  • L. Majdecki, Rejestr ogrodów polskich, z. I, 1964
  • Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego, Warszawa 1880

Źródła internetowe