Willa Spokojna w Milanówku: dom wnuka Moniuszki

Willa Spokojna w Milanówku wyróżnia się już samym materiałem. Stoi przy Niecałej 4 , w północno-wschodniej części miasta, blisko torów, na dużej działce porośniętej starymi drzewami liściastymi. Zbudowano ją nie z cegły, jak większość tutejszych willi, lecz z betonowych bloczków, i to widać na pierwszy rzut oka.

Willa z betonu

Dom powstał około 1910 roku. Jego ściany zewnętrzne złożono z bloczków betonowych, z których część ma odlewany profil. Ustawione na narożnikach, imitują kamienne boniowanie, czyli podział muru na wyraźne, wypukłe ciosy, a wpuszczone w elewację tworzą poziomy pas między kondygnacjami i ozdabiają obramienia okien. To rzadkie rozwiązanie jak na willowe letnisko, gdzie królowała cegła i drewno.

Bryła jest malownicza dzięki celowej asymetrii. Elewacja frontowa jest szczytem budynku, a pośrodku wznosi się wieża, według miejscowej pamięci niegdyś wyższa, obniżona po pożarze. Dach ożywiają lukarny, czyli okna wychodzące z połaci, o trójdzielnych oknach zamkniętych łagodnym łukiem. Zachowała się część oryginalnej stolarki: drewniane okna z mosiężnymi klamkami i drzwi zewnętrzne o secesyjnym rysunku, ze szklanym nadświetlem. Jeden z balkonów ma jeszcze dawną, ażurową balustradę z metalowych płaskowników wygiętych w esy.

Ten wpis to rozdział przewodnika po mieścieMilanówek: miasto-ogród warszawskich willi

Architekt i jego rodowód

Willę postawił dla siebie Zygmunt Skrobański, architekt, wraz z żoną Krystyną Woyzbun-Skrobańską. Skrobański był wnukiem Stanisława Moniuszki, kompozytora Halki i Strasznego dworu, a jego własna kariera zawiodła go daleko od Milanówka: został później profesorem politechniki w Edynburgu. Za skromnym imieniem willi Spokojna kryje się więc dom człowieka z rodziny, która zapisała się w polskiej muzyce, postawiony przy tym z materiału, jakiego w milanowskim letnisku próżno szukać gdzie indziej.