Willa przy św. Jana 20 w Zgorzelcu: dom inżyniera marynarki

W dzielnicy willowej w południowej części Zgorzelca, przy ulicy św. Jana, stoi willa pod numerem 20 ze sklepionym gankiem przy wejściu i oknem klatki schodowej wypełnionym witrażem. Zbudowano ją w 1898 roku dla inżyniera marynarki. Prace wykończeniowe skończyły się w 1900 roku.

Inżynier marynarki i jego willa

Właściciel nazywał się Voigt. Po jego śmierci wdowa, Klara z domu Helmisch, wyszła ponownie za mąż, za pułkownika Sowadego z Wrocławia. W 1929 roku dom kupił zgorzelecki kupiec Friedrich Wenk. Mniej więcej w tym samym czasie ulica dostała nazwę Johanneskirchstraße, czyli ulica kościoła św. Jana. Po 1945 roku willę zajęła komendantura wojskowa, a w latach 70. XX wieku przejęły ją Dolnośląskie Zakłady Graficzne z siedzibą w Wałbrzychu. W 1991 roku dom kupił od zakładów nowy, prywatny właściciel. Odnowił sztukaterie, podłogi i parkiety, wymienił instalacje i odtworzył podest przy głównych schodach.

Ten wpis to rozdział przewodnika po mieścieZgorzelec: dom Böhmego i gmach, w którym podpisano granicę

Witraż F. Müllera z Quedlinburga

Główny witraż domu wypełnia okno klatki schodowej. Wykonano go w 1900 roku, gdy kończono budowę, a jego autorem był F. Müller z Quedlinburga. Obramienie tego okna zrobiono częściowo z cegły, częściowo z kamienia. Dzielą je słupki ozdobione półkolumnami z prostymi, kostkowymi głowicami, postawionymi na wysokich cokołach.

Inne okna mają skromniejszy wystrój. Większość ujęto w tynkowane obramienia i zamknięto prosto, część oprawiono płaskimi pilastrami. Od południa okna górnego piętra zamknięto półkoliście, a okno w szczycie trójkątnie. Na rogu domu stoi wieżyczka. W części okien przetrwały drewniane żaluzje.

Ogród, ganek i hol willi

Willa stoi samotnie na wąskiej i długiej działce, na niewielkim wzniesieniu. Od ulicy prowadzą do niej asfaltowe ścieżki między klombami i trawnikami, a za domem jest mały, płaski plac, za którym teren dość stromo opada ku drzewom. Do głównego wejścia wchodzi się kamiennymi, granitowymi schodami z pełną balustradą. Ganek przy wejściu nakrywa ceglane sklepienie krzyżowe na trzy przęsła. Dół domu obłożono od zewnątrz twardą, wypalaną cegłą, a wyżej ściany otynkowano.

Środkiem domu jest hol ze sklepieniem kolebkowym, półokrągłym, z wcięciami nad oknami. Z holu na piętro prowadzą drewniane, dwubiegowe schody z załamaniem, z profilowaną poręczą i balustradą z ozdobnie wyciętych płaskich słupków. Słupki na końcach balustrady zdobią motywy roślinne i ślimacznice. Na strych wiodą węższe, jednobiegowe schody, z prostą balustradą u góry i spiralnie skręconymi słupkami. Sufity pokoi na parterze łączą się ze ścianami zaokrągleniem ozdobionym sztukaterią. W pokojach leżą parkiety, w holu i korytarzach piętra deski.