Najstarszy dom w Garwolinie

Przy Sienkiewicza 19 , w miejscu, gdzie ulica ostro skręca ku dawnemu rynkowi, stoi drewniany dom, który w Garwolinie uchodzi za najstarszy w mieście. Ile dokładnie ma lat, nikt nie umie powiedzieć.

Spór o wiek

Dawna właścicielka utrzymywała, że dom liczy sobie trzysta pięćdziesiąt lat. To zapewne rodzinna legenda, ale i poważniejsze przekazy się nie zgadzają. Jedne datują budynek na początek XIX wieku, inne cofają go aż do XVIII stulecia. Pewności nie ma, bo drewniana chałupa nie zostawia po sobie kamienia węgielnego z datą, a przez pokolenia była przebudowywana. Faktem jest tylko to, że mieszkańcy wskazują właśnie ten dom, gdy pada pytanie o najstarszy w Garwolinie.

Ten wpis to rozdział przewodnika po mieścieGarwolin: ostatnie drewniane domy i kolegiata Dziekońskiego

Jak jest zbudowany

Dom zwrócony jest do ulicy węższym bokiem, nieco cofnięty. Postawiono go na fundamencie z kamieni polnych, na dębowej belce u podstawy ścian, ciasno łączonej w narożnikach. Ściany tworzą bale układane jeden na drugim, w całości obite deskami, które malowano olejno na żółto. Budynek ma kształt wydłużonego prostokąta, z sienią biegnącą pośrodku przez całą szerokość i czterema izbami po bokach. Front od strony wejścia jest symetryczny, z trzema równo rozstawionymi otworami, a narożniki zdobią nabijane listewki.

Uwagę zwracają drzwi wejściowe: dwuskrzydłowe, ozdobione płycinami, czyli płaskimi, wpuszczanymi polami w skrzydle, z przeszklonym okienkiem u góry i pionową listwą naznaczoną rzędem drobnych ozdób. W sieni stoi komin wsparty na murowanych łukach, ten sam element, który powtarza się w drewnianych domach całego miasta.

Kiedyś dom wyglądał inaczej niż dziś. Od strony ulicy miał podcień, wysunięty okap wsparty na słupku, typowy dla dawnej małomiasteczkowej zabudowy. Podczas generalnego remontu na przełomie lat 1980 i 1982 podcień rozebrano, a dach przebudowano. Wymieniono wtedy również okna, pierwotnie sześciopolowe. To dlatego stary dom, choć wciąż drewniany i wciąż na swoim miejscu, nie wygląda już całkiem tak, jak wyglądał dla pokoleń garwolinian.

Dom przy Sienkiewicza należy do tej samej rodziny budynków, co drewniane domy przy Senatorskiej i Polskiej. Różni się od nich tylko jednym: nikt tam nie liczy lat wstecz aż tak daleko.